آنیلینگ چیست

آنیلینگ چیست


در متالوژی و علم مواد عملیات مختلفی بر روی فلزات انجام می شود. این عملیات باعث می شود برخی از خصوصیات و ویژگی های فلزات بهبود یابد. به عنوان مثال آنیل کردن یا آنیلینگ یکی از انواع عملیات حرارتی است که انجام می شود که منجر به کاهش سختی، بالا رفتن انعطاف پذیری و بهبود شکل پذیری فلز شده و قابلیت کار بر روی آن را افزایش می دهد. برای اینکه بهتر متوجه شوید که آنیلینگ چیست در ادامه مطلب با آهن رسان همراه باشید.

آنیلینگ چیست

نوعی عملیات حرارتی است که در آن حرارتی بیشتر از دمای کریستالیشن یا همان دمای بلورسازی به فلز وارد و سپس به آرامی سرد می شود. باید توجه داشته باشید که این دما در زمان مناسب به فلز وارد شود. از نظر علمی و تئوری می توان گفت که در فرایند آنیل کردن اتم های فلز در شبکه کریستالی مهاجرت کرده و مقدار تخریب های مولکولی به وجود آمده کم می شود.

با تغییر در آرایش مولکول ها، شکل پذیری فلز نیز تغییر می کند و نرمی و سختی فلز نیز دچار تغییراتی می شود. در فرایند آنیلینگ با سرد شدن فلز آرایش جدید مولکولی شکل می گیرد و در اصطلاح به آن recrystallize گفته می شود. این عمل برای بسیاری محصولات از جمله قیمت تیرآهن ۱۴ اصفهان اهمیت دارد.

لازم است بدانید در اغلب مواقع در عملیات حرارتی فولادهای آلیاژی به خصوص آلیاژهای پرکربن، اندازه دانه و ترکیب فاز دانه کریستال و در نتیجه خواص مکانیکی و شیمیایی نهایی آن، به میزان حرارت و گرمایی بستگی دارد که به آن وارد می شود و همچنین به سرعت سرد شدن فلز نیز وابسته است.

در علم مواد به آنیل کردن بازپخت نیز گفته می شود. دلیل آن این است که در این عملیات قطعه فلزی (فولاد) را داخل کوره قرار می دهند و تا دمای مشخصی آن را حرارت داده و در همان دما نگه می دارند، سپس کم کم دمای کوره را کم کرده و تا رسیدن به دمای محیط آن را سرد می کنند. این سرد و گرم کردن فلز باعث ایجاد تغییراتی در خصوصیات فیزیکی و شیمیایی فلز می شود و به آن عملیات حرارتی آنیل کردن می گویند.

انواع عملیات حرارتی

آنیلینگ چیست، همانطور که گفتیم آنیل کردن یکی از انواع عملیات حرارتی است. عملیات دیگری همچون نرماله کردن، کوئنچ و تمپر نیز بر روی فلزات انجام می شوند که هریک به نوعی موجب ایجاد تغییر در خصوصیات مکانیکی و شیمیایی آن می شوند.

به طور کلی انواع عملیات حرارتی را می توان به دو دسته اصلی تقسیم کرد.

  • عملیات حرارتی که در دماهای بیشتر از ۷۲۳ درجه سانتی گراد انجام می شوند. از جمله آن ها می توان به سخت کرد، نرماله کردن و مارتمپر کردن اشاره کرد.
  • عملیات حرارتی که در دماهای کمتر از ۷۲۳ درجه سانتی گراد انجام می شوند و شامل کروی کردن، تنش زدایی و آنیل کردن کامل می شود.

اگر بخواهیم دقیق تر موضوع آنیلینگ را بررسی کنیم، آنیل کردن خود به چند نوع تقسیم می شود. در انواع روش های آنیلینگ هدف خاصی دنبال می شود و نتایج هر یک نیز متفاوت از دیگری است. انواع آنیل کردن بر اساس میزان دمای عملیات و روش سرد کردن آن به چندین نوع تقسیم می شود.

وقتی عملیات آنیل کردن را بدون نام خاصی عنوان می کنند، منظور همان آنیل کردن کامل است. این عملیات بازپخت نیز نامیده می شود. در این روش فلز را تا بالاتر از دمای استحاله حرارت می دهند و بعد از آن به آرامی شروع به سرد کردن می شود. عملیات سرد کردن در داخل کوره انجام شده و هنگام خروج از آن نرم است.
باید توجه داشته باشید که فرایند بازپخت کامل برای ترکیب های آلیاژی مختلف متفاوت است

فرایند و عملیات بازپخت (آنیل) کامل نیز چند نوع دارد:

  1. نرمالیزاسیون
  2. آنیل فرایند (آنیل میانی)
  3. بازپخت کامل

خنک کردن در آنیلینگ

در آنیل کردن نباید سرعت سرد کردن بالا باشد. سرعت پایین باعث می شود میزان تنش باقی مانده در ریزساختار کمترین حد خود را داشته باشد و در نتیجه قطعه به حداکثر میزان نرمی خود می رسد.

معمولا خنک کردن و سرد کردن فولاد را در این عملیات به روش معمولی انجام می دهند اما گاهی از آب، روغن، شن و ماسه و حتی گاز نیتروژن به منظور سرد کردن فولاد آنیل شده استفاده می کنند.

عضویت در خبرنامه آهن رسان

    برای دریافت آخرین اخبار بازار آهن آلات شماره تماس خود را وارد کنید