فونداسیون سازه

فونداسیون سازه – قسمت دوم


در نوشته های قبلی در مورد اجرای فونداسیون و انواع پی ساختمان صحبت کردیم. در این مقاله ادامه موضوع پی‌سازی را دنبال می کنیم. می توانید مقالات گذشته با مطالعه کنید تا با انواع فونداسیون آشنا شوید. در ادامه در مورد پی منفرد که یک نوع روش اجرای فونداسیون سازه است صحبت می کنیم با آهن رسان همراه باشید.

ابتدا توضیحاتی در مورد بتن مورد استفاده در فونداسیون می گوییم و بعد به سراغ اجرای فونداسیون منفرد می رویم.

بتن مگر چیست

به بتی که در زیر شالوده اجرا می شود و عیار کمی دارد، بتن مگر می گویند. مقدار این بتن حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰ کیلوگرم بر متر مکعب است و معمولاً ضخامت آن ۱۰ سانتی متر و دارای عرض ۱۰ سانتی از اطراف ابعاد فونداسیون بیشتر است.

بتن مگر را بتن لاغر با نظافت نیز می نامند و هدف از استفاده آن جلوگیری از تماس مستقیم بتن اصلی پی با خاک و رگلاژ (هم سطح کردن) کف پی و ایجاد یک سطح صاف برای اجرای فونداسیون است.

بیشتر بخوانید: فولاد ۴۱۴۰ چیست

اجرای پی منفرد

برای اجرای پی منفرد باید مراحل زیر را انجام داد.

  • بعد از گودبرداری و کوبیدن خاک باید بتن مگر را استفاده کرد. پس از بتن ریزی با بتن مگر قالب بندی انجام می شود.
  • در قالب بندی قسمت مهم هزینه ساخت و اجرا سازه بتنی مصرف می شود.
  • آرماتورهای داخل پی قرار داده می شوند.
  • قرار دادن صفحه ستون
  • اجرای بولت و رامکا

نکات مهم در انتخاب زمین پی‌سازی

زمینی که برای پی‌سازی انتخاب می شود باید دو خصوصیت زیر را داشته باشد:

  • سطح فوقانی پی باید پایین تر از سطح یخبندان باشد.
  • سطح تحتانی پی باید بالاتر از عمق ایستایی باشد.

عمق یخبندان چیست؟ به عمقی که در سردترین روز سال یخ می زند گفته می شود و مقدار آن بر اساس اقلیم منطقه مشخص می شود.

چه عواملی بر عمق پی تأثیر می گذارند؟

  • عمق خاک مقاوم یا دکوپاژ
  • نوع معماری و ارتفاع و اندازه آن
  • عمق یخبندان

چه عواملی بر سطح پی تأثیر می گذارند؟ میزان ابعاد تکیه گاه عناصر باربر قائم که برای ستون بتنی با ابعاد ستون برابر است و برای ستون غیر بتنی، پایه ها و دیوارهای مصالح بنایی، ابعاد تکیه گاه معادل با نصف ابعاد پایه ها است. در ستون های فولادی برابر با حد وسط صفحه ستون و ستون فولادی است.

چه عواملی بر ضخامت ارتفاع فونداسیون تأثیر می گذارند؟

می دانید که نیروی فشاری ستون باعث برش است. به این ترتیب طول مهاری و برش سوراخ کننده بر ضخامت پی تأثیر دارند. برای توزیع کردن نیرو در پی از مکانیزم عکس قیف استفاده می شود.

آرماتورهایی که در پی استفاده می شود و ستون را به پی متصل می کنند حداقل طولی معادل ۵۰ برابر قطر میلگرد یا ۶۰ سانتی در ستون و ۶۰ سانتی متر برابر قطر میلگرد یا ۷۰ سانتی متر در پی دارند.

فونداسیون سازه

آرماتوربندی و میلگرد گذاری فونداسیون

در پی منفرد باری متمرکزی که از ستون دریافت شده است به صورت گسترده به زمین منتقل می شود. به این ترتیب قسمت های زیرین پی دچار کشیدگی می شود. در سازه های بتنی مسطح برای افزایش تحمل کششی از میلگردها استفاده می شود. به این ترتیب در قسمت های پایینی فونداسیون و شالوده سازه از میلگرد فولادی استفاده می شود تا مقاومت کششی بتن افزایش یابد.

میلگرد گذاری در پی منفرد موجب توزیع فشار در خاک زیر پی می شود، نوع خاک و سختی آن و فونداسیون بر توزیع فشار زیر پی تأثیر می گذارد. از میلگرد رامکا نیز برای سهولت قالب بندی پای ستون مورد استفاده قرار می گیرد.

ساختمان ها را از ابعاد گوناگون باید مستحکم و مقاوم سازی شوند. در واقع پایداری یک سازه و ساختمان بر اساس پی و فونداسیون آن دارای اصولی است که در زیر می بینید:

  • پایداری سازه در برابر واژگون شدن
  • پایداری سازه در برابر نشست کردن
  • پایدار ماندن سازه در برابر لغزش
  • پایدار ماندن سازه در برابر روانگرایی

یک سری اصول در پی‌سازی باید مد نظر قرار داد تا استحکام سازه حفظ و ایمنی داشته باشد. در مناطقی که سطح آب های زیرزمینی بالا باشد نباید زیرزمینی ساخت، به علاوه در مناطقی که خاک منبسط شونده دارد، باید از روش های خاصی برای خاک ریزی استفاده شود. همچنین شرایطی وجود دارد که خاک زیر پی ضعیف است، در این شرایط از ساختمان های بتنی که وزن زیادی ندارند نباید استفاده کرد. در زمین های دارای خاک آلی زیاد، پی‌سازی باید پایین تر از لایه های آلی باشد.

انواع پی ساختمان

  • پی بتنی
  • پی فولادی
  • پی سنگی
  • پی شفته آهک

روش های قالب بندی پی

قالب بندی با چوب – به خصوص وقتی قطعات بزرگ ساخته می شود.

قالب بندی با فلز – قابل استفاده مجدد بوده و استحکام بیشتری دارد

قالب بندی با آجر – اقتصادی تر است و سرعت اجرای بالایی دارد.

معمولاً برای جلوگیری از مکش آب بتن به درون قالب، داخل آنها از پلاستیک استفاده می شود.

اجرای فونداسیون مرکب

فونداسیون مرکب وقتی اجرا می شود که دو ستون در فاصله کمی از هم قرار داشته باشند. برای اجرای پی مرکب باید اندازه های آن به گونه ای انتخاب شود که بار وارد شده از مرکز ثقل عبور کند تا بار با فشار یکنواخت توزیع شود.

لازم به ذکر است که پی ذوزنقه‌ای زمانی استفاده می شود که میزان اختلاف بارهای وارد شده از دو ستون زیاد باشد و محدودیت هایی برای طول پی باشد.

اجرای فونداسیون تسمه ای یا پی طره ای

وقتی فاصله ستون ها زیاد است یا اینکه بار ستون بر روی محوری بر پی وارد می رود مورد استفاده قرار می گیرد. تیر تسمه ای نقش اساسی در جلوگیری از واژگونی سازه دارد. وقتی که فاصله ستون ها زیاد باشد این روش اقتصادی تر از روش پی مرکب است. نکته مهم در پی تسمه ای این است که تیر تسمه ای بین دو پی نباید در تماس با خاک باشد.

فونداسیون نواری چگونه اجرا می شود

در زیر دیوار یا یک ردیف ستون قرا می گیرد و در سطوح شیب دار اگر لازم باشد به صورت پله ای اجرا می شود. در روش پی طره ای باید عمق پی حداقل برابر مقدار پیش آوریز باشد.

پی یا فونداسیون چاهی نوعی پی ساختمانی است و زمانی اجرا می شود که زمینی سست باشد؛ بنابراین چاهک هایی تا رسیدن به زمین سفت حفر می شود.

عضویت در خبرنامه آهن رسان

    برای دریافت آخرین اخبار بازار آهن آلات شماره تماس خود را وارد کنید